Amersfoort staat vooral bekend als centraal gelegen en goed bereikbaar. Maar Amersfoort is ook nog eens een prachtige stad. Wil je een keer wat anders dan Amsterdam of Utrecht? Dan moet je hier zeker een dagje rondlopen. De binnenstad heeft een van de best bewaarde middeleeuwse stadskernen van het land, met maar liefst 500 rijksmonumenten. De Koppelpoort, de Muurhuizen, de smalle grachtjes en de Lange Jan die overal boven de daken uitsteekt: je kijkt hier echt je ogen uit.
Amersfoort (provincie Utrecht) heeft ook een ander kant: moderne musea, een bruisend stadsstrand aan de Eem, een stadsbrouwerij met een rijke geschiedenis en een dierenpark met een Dinopark in een bosrijke omgeving aan de rand van de stad. In deze blog vind je de 18 belangrijkste hotspots van Amersfoort!
Welk hotspots mag jij niet missen? Onze tips:
- Met kinderen: Dierenpark Amersfoort is natuurlijk altijd leuk met ook een Dinopark en leuke klimroutes. Het Nationaal Militair Museum bij Soesterberg is ook een aanrader. Het Mondriaanhuis heeft een speurtocht en doe-het-zelf-atelier.
- Gratis uitjes: De Muurhuizen, De Hof, Hofje De Armen de Poth, de Amersfoortse Kei en de Kamperbinnenpoort kosten allemaal niks. Een middag Amersfoort hoeft je echt niet veel te kosten.
- Voor foodies en bierliefhebbers: Koffie bij Corazon en lunch bij MADONNA in de Krommestraat, gevolgd door een proeverij bij Stadsbrouwerij De Drie Ringen. Bij mooi weer eindig je op stadsstrand Zandfoort aan de Eem.
- Mooiste foto’s: De Koppelpoort aan de Eem, de Muurhuizen en de Monnikendam leveren de mooiste plaatjes op. Klim je de Onze Lieve Vrouwetoren op, dan zie je op een heldere dag zelfs de Domtoren in Utrecht liggen.
- De Koppelpoort
- De Onze Lieve Vrouwetoren
- De Muurhuizen
- Museum Flehite
- Het Mondriaanhuis
- Stadsbrouwerij De Drie Ringen
- Kunsthal KAdE en het Eemhuis
- Dierenpark Amersfoort
- De Hof en de Sint Joriskerk
- De Amersfoortse Kei
- Kamperbinnenpoort
- De Monnikendam
- De Mannenzaal
- Hofje De Armen de Poth
- Nationaal Monument Kamp Amersfoort
- Nationaal Militair Museum (Park Vliegbasis Soesterberg)
- De Krommestraat
- Rondvaart met de Waterlijn
- Overnachten in Amersfoort
Bekijk populaire hotels in de deze regio
De Koppelpoort
De Koppelpoort is het absolute icoon van Amersfoort en terecht. De poort dateert uit circa 1425 en was onderdeel van de oude stadsmuur — wat hem uniek maakt is dat hij zowel een landpoort als een waterpoort was. Nergens anders in Nederland staat zoiets. Hij ligt prachtig aan de rivier de Eem en is fotogeniek vanuit elke hoek. Je kunt hem niet alleen van buiten bewonderen: via Gilde Amersfoort kun je een rondleiding boeken waarbij je de poort van binnen bekijkt, zelfs helemaal bovenop komt en door de tredmolens loopt. Doe je dat, dan ontvang je een officieel raddraaierscertificaat. Serieus, dat is een ding.
De Onze Lieve Vrouwetoren
De Onze Lieve Vrouwetoren — in de volksmond de Lange Jan — is bijna 100 meter hoog en de nummer drie van hoogste kerktorens in Nederland. Je ziet hem overal in de binnenstad boven de daken uitsteken. De toren heeft een bijzonder verhaal: hij werd gebouwd na het Mirakel van Amersfoort in 1444, toen een weggegooid Mariabeeldje voor visioenen en wonderen zou hebben gezorgd. Wat echt leuk is: in de toren bevindt zich het kadastrale nulpunt van Nederland — het vroegere middelpunt van het hele land. Je kunt de toren dagelijks om 14.00 uur beklimmen met een gids, via 346 treden. Het uitzicht bovenaan is het zweten waard.
De Muurhuizen
De Muurhuizen is een straat die als een ring rondom het historische centrum loopt. De huisjes hier zijn letterlijk gebouwd op de fundamenten van de middeleeuwse stadsmuur uit de 14e eeuw — toen de stad uitbreidde, werd de oude muur afgebroken en herbouwd als woningen. Het pand op nummer 97 was ooit onderdeel van de gevangenis. Op nummer 25 zat een katoenspinnerij. Op nummer 5 staat op de gevel nog een afbeelding van hoe het huis er vroeger uitzag. Het is een van de rustigste straten van de binnenstad — geen grote winkels, wel prachtige gevels, grachtjes en treurwilgen. Goed voor een wandeling én voor foto’s.
Museum Flehite
Museum Flehite is het kunst- en geschiedenismuseum van de stad, opgericht in 1880 en ondergebracht in drie muurhuizen uit 1540. Je kunt er dus ook van binnenuit zien hoe zo’n muurhuis eruitziet. Het museum vertelt de geschiedenis van Amersfoort aan de hand van voorwerpen uit de 15e eeuw, waaronder een oude stadskist die werd gebruikt om boetegeld in te bewaren. Er zijn vaste en wisselende tentoonstellingen, en er hangen ook kunstwerken van bekende namen als Jacob van Campen. Historische auto’s van Eysink — Nederlands oudste automobielfabrikant — maken de collectie compleet. De museumkaart geeft gratis toegang.
Het Mondriaanhuis
Piet Mondriaan is geboren in Amersfoort, in het pand aan de Korte Gracht 11 — en dat pand is nu een museum. In het Mondriaanhuis zie je niet alleen zijn abstracte werk, maar ook zijn vroegere, meer realistische schilderijen. De nieuwe vaste opstelling maakt gebruik van audiovisuele technieken om zijn leven en werk te vertellen, en eindigt met een interactief deel waar je zelf een kunstwerk mag maken. Er worden ook regelmatig workshops georganiseerd en er is een speurtocht voor kinderen. Entree kost €12,50, maar met de museumjaarkaart kom je gratis binnen. Het museum is dagelijks open behalve op maandagen.
Stadsbrouwerij De Drie Ringen
Amersfoort was in de 16e eeuw één van de grootste biersteden van Nederland — meer dan de helft van de bevolking verdiende zijn geld aan bier. Stadsbrouwerij De Drie Ringen pakt die traditie op: de gevelsteen van de brouwerij dateert uit 1626, de deuren gingen in 1989 open en het is nu de oudste brouwerij van de provincie Utrecht. Je kunt een rondleiding van een uur boeken door de werkende brouwerij, waarbij je de bierhistorie van de stad leert kennen én aan het einde een biertje proeft. Het proeflokaal is ook zonder rondleiding toegankelijk — bestel daar het proefplankje met verschillende bieren, gewoon tussen de koperen ketels.
Kunsthal KAdE en het Eemhuis
Aan het Eemplein, net buiten de oude stadsmuren, vind je het moderne Eemhuis — het culturele centrum van Amersfoort. Het gebouw is ontworpen door Neutelings Riedijk architecten en al de moeite waard om even van buiten te bekijken. Binnenin zitten vier organisaties: Kunsthal KAdE, Bibliotheek Eemland, Archief Eemland en Scholen in Kunst. Kunsthal KAdE heeft geen vaste collectie, wat betekent dat het altijd anders is. Er zijn tentoonstellingen van nationale en internationale kunstenaars op het gebied van kunst, architectuur en design. Kinderen onder 18 mogen gratis naar binnen. Naast het Eemhuis ligt het stadsstrand Zandfoort aan de Eem — in de zomer een fijne plek voor beachvolleybal en een drankje op het zand.
Dierenpark Amersfoort
Aan de rand van de stad, in een bosrijke omgeving bij het park Birkhoven, ligt Dierenpark Amersfoort. Het park is opgedeeld in verschillende werelden, waaronder de Stad der Oudheden, Snavelrijk en de Prairie. Er lopen bijzondere dieren rond zoals de vosmangoest, de brilbeer en de laponderaap, maar ook luiaards, olifanten en leeuwen. Het Dinopark is een apart onderdeel waar je meer te weten komt over de Brachiosaurus en de vliegende Pterodactylus. Na het rondje dieren is er de Klim Alles-route en de Expeditie-rivier voor de kids. Het dierenpark heeft de Gouden Green Key voor duurzaamheid en werkt actief aan een zo milieuvriendelijk mogelijke bedrijfsvoering.
De Hof en de Sint Joriskerk
De Hof is het gezelligste plein van Amersfoort. Hier vind je kroegen, cafés en danscafés in authentieke, monumentale panden — een paar ervan zijn rijksmonument. Op vrijdag en zaterdag is hier ook een markt. De fontein in het midden is een oude waterbron uit de 15e eeuw. Aan het plein staat de Sint-Joriskerk, waarvan de basis al uit 1200 stamt — de kapel groeide na verloop van tijd uit tot de kerk die er nu staat, met de oudste delen daterend van 1248. Een kaartje kost €5. Tip: vlak voor de uitgang zit een smal wenteltrapje omhoog. Neem dat, want boven bevindt zich een oude dokterskamer die volledig bewaard gebleven is.
De Amersfoortse Kei
Amersfoort heeft de bijnaam Keistad, en die heeft alles te maken met een zwerfkei van 2 meter hoog en 7.000 kilo. Het verhaal gaat dat 400 inwoners de kei in de 16e eeuw vanuit de Leusderheide de stad in sleepten — naar de Varkensmarkt. Later werd hij begraven omdat het toch een beetje te gek was, maar in 1903 dook de kei weer op. Sinds 1953 staat hij aan de Arnhemsestraat. Of het verhaal helemaal klopt blijft een raadsel, maar de kei staat er, de bijnaam Keientrekkers ook, en het is een leuke stop langs de winkelstraat. Zoek hem op terwijl je door de Arnhemsestraat loopt.
Kamperbinnenpoort
Aan het einde van de Muurhuizen, richting de Wereldwinkel, staat de Kamperbinnenpoort. Dit is een van de weinige resterende overblijfselen van de allereerste stadsmuur van Amersfoort — de muur die werd gebouwd vóór de stad uitbreidde. De oorspronkelijke muur dateert uit 1388 en bleef staan tot 1831. Een groot deel verdween in de loop van de eeuwen in omliggende gebouwen, en pas toen die in 1974 werden gesloopt werd de muur weer zichtbaar. De Kamperbinnenpoort is kleiner en minder bekend dan de Koppelpoort, maar juist daarom een leuke ontdekking. Combineer hem met een wandeling door de Muurhuizen — hij ligt er letterlijk aan het einde van.
De Monnikendam
Minder bekend dan de Koppelpoort, maar zeker de moeite waard: de Monnikendam is een waterpoort die al sinds circa 1420 staat. De poort was onderdeel van de tweede stadsmuur en diende ter verdediging tegen aanvallen van de Geldersen. Hij had ook een praktische functie: bij hoog water hield hij het water buiten de stad. Het schone water uit de Gelderse Vallei dat erin stroomde werd overigens gebruikt om bier van te brouwen — het verklaart meteen waarom Amersfoort zo’n bierstad was. Van binnen is de Monnikendam niet te bezichtigen, tenzij je er trouwt of gaat eten — er zit een restaurant in. Van buiten ziet hij er prachtig uit, zeker ’s avonds.
De Mannenzaal
De Mannenzaal is een van de meest bijzondere plekken in Amersfoort die de meeste bezoekers nooit zien. Het is het enige van oorsprong middeleeuwse gasthuis dat in heel Nederland bewaard is gebleven. Gebouwd in 1531, oorspronkelijk bedoeld voor zieken, later een bejaardenhuis waar mannen en vrouwen apart woonden. Er zijn nog 22 bedstedes uit die tijd te zien. De kapel die erbij hoort stamt uit 1390 en werd tot 2014 voor kerkdiensten gebruikt. Je kunt de Mannenzaal alleen bezoeken met een rondleiding via Gilde Amersfoort of Amersfoortse Gidsen, en dat is juist het leuke — je hoort het verhaal erbij. Tegenwoordig vinden er ook klassieke concerten en bruiloften plaats.
Hofje De Armen de Poth
Verscholen in het centrum van Amersfoort ligt hofje De Armen de Poth, waarvan de oudste huisjes dateren uit 1450. Het hofje was vroeger thuis voor de armere bevolking en daklozen, die hier naast een dak boven hun hoofd ook eten en giften ontvingen — die giften stonden bekend als de Poth. In totaal staan er 48 huisjes, waarvan er momenteel één niet bewoond is. Het hofje is gratis te bezoeken tussen zonsopgang en zonsondergang, maar houd er rekening mee dat er mensen wonen. Op stoeptegels verspreid door het hofje vind je QR-codes die je meer vertellen over elk huisje. Met een gids kom je ook in de Rochuskapel en het Toonhuisje, en word je getrakteerd op koffie in de Celzusterenkamer.
Nationaal Monument Kamp Amersfoort
Kamp Amersfoort was voor de Tweede Wereldoorlog een kazerneterrein van het Nederlandse leger. Vanaf 1941 maakten de nazi’s er een gevangenis van. Verzetsstrijders, Joden, onderduikers, gijzelaars, communisten en krijgsgevangenen — in totaal zaten hier 47.000 gevangenen. Het is geen luchtige bezienswaardigheid, maar wel een belangrijke. Er is een herinneringscentrum met foto’s en documenten, en er worden regelmatig rondleidingen en lezingen georganiseerd. Het kamp ligt aan de rand van de stad, op de Appelweg. Een bezoek duurt al gauw twee uur en vraagt wat van je, maar het is een van de best bewaarde kampen uit de oorlog in Nederland en de verhalen die er verteld worden zijn indrukwekkend.
Nationaal Militair Museum (Park Vliegbasis Soesterberg)
Net buiten Amersfoort, op de voormalige vliegbasis Soesterberg, vind je het Nationaal Militair Museum. De landingsbaan ligt nu midden in de natuur — dat zegt al veel over hoe bijzonder de locatie is. Het museum vertelt het verhaal van het Nederlandse leger en de Koude Oorlog aan de hand van tanks, artillerie en gevechtsvliegtuigen. Er staat een echte F-16 en aan het plafond hangen 19 historische vliegtuigen. Voor kinderen is er de speciale F-16-route met opdrachten — voltooi je die, dan ontvang je je ‘Wings’. Op het buitenterrein is ook van alles te beleven. Reken op een halve dag als je er écht doorheen wilt.
De Krommestraat
De Krommestraat is een smal straatje dat je makkelijk overslaat als je alleen via de Langestraat loopt, maar dat is zonde — het is het leukste winkelstraatje van Amersfoort. Hier zitten vooral lokale ondernemers: een filiaal van Dille & Kamille, kleine boetiekjes, een barbershop, een spirituele winkel voor yoga en meditatie, en de winkel van de Waterlijn waar je ook tickets koopt voor de rondvaart en het toeristische treintje. Voor een lunch is MADONNA een goede keuze, gevestigd in een monumentaal pand. Goede koffie scoor je bij Corazon. Het straatje is ook historisch gezien interessant — het is een van de oudste en best bewaarde straten van de stad.
Rondvaart met de Waterlijn
Amersfoort vanaf het water zien is écht anders dan het te voet verkennen. De Waterlijn vaart van mei tot oktober vier verschillende routes door de historische grachten van de stad, met vertrektijden dagelijks van 11.00 tot 16.30 uur, elk half uur. Onderweg passeer je langs monumenten als de Onze Lieve Vrouwetoren, de waterpoort Monnikendam en de Kamperbinnenpoort, en de schipper vertelt verhalen over bekende Amersfoorters zoals Johan van Oldenbarnevelt, Benjamin Cohen en Piet Mondriaan. Een kaartje kost €5 à €6 per persoon en is te kopen in de winkel op de Krommestraat 5. Je kunt bij de Waterlijn ook een eigen bootje huren als je liever op eigen tempo vaart.
Overnachten in Amersfoort
Blijf je overnachten in Amersfoort? Dit zijn onze 3 favoriete hotels 👇
- Fletcher Hotel-Restaurant Amersfoort
- Van der Valk Hotel Amersfoort-A1
- Van der Valk Hotel Leusden – Amersfoort
Bekijk andere blogs over deze regio
FAQ: veelgestelde vragen
Met een vroeg vertrek en een rustig tempo ben je de hele dag zoet. Reken op zeker 5 à 6 uur als je de binnenstad wil zien — Koppelpoort, Muurhuizen, Onze Lieve Vrouwetoren, een museum en een terrasje gaan snel een volle dag vullen. Voeg je daar het Dierenpark of het Nationaal Militair Museum bij Soesterberg aan toe, dan maak je er makkelijk een tweedaagse van.
Amersfoort Centraal ligt op zo’n 35 minuten van Utrecht en 45 minuten van Amsterdam. Vanuit het station loop je in een kwartier het historische centrum in. De meeste bezienswaardigheden liggen op loopafstand van elkaar — voor het Nationaal Militair Museum bij Soesterberg heb je wel een auto of fiets nodig.
Op vrijdag en zaterdag is er een markt op De Hof, wat het plein extra levendig maakt. De rondvaart van de Waterlijn vaart van mei tot oktober — plan je een zomers dagje, dan is een rondvaart door de grachten een mooie aanvulling. De meeste musea zijn op maandag gesloten, dus plan die dag liever voor de buitenattracties.
Zeker. Utrecht ligt op 20 minuten rijden en heeft een heel ander karakter — groter, drukker, meer grachten. Spakenburg, het oude vissersdorp aan het Eemmeer, ligt ook op een kwartiertje en is klein maar leuk voor een uurtje. Paleis Soestdijk in Baarn is ook dichtbij. En de Utrechtse Heuvelrug begint praktisch achter de stad — ideaal als je na een ochtend stad in de middag de natuur in wilt.
In de binnenstad zelf is parkeren beperkt en duur. Handiger is een van de grote parkeergarages net buiten het centrum, zoals bij het Eemplein of het Stadhuisplein. Wil je goedkoper parkeren, dan kun je ook P+R gebruiken aan de rand van de stad en met de bus of te voet naar binnen gaan. De stad is compact genoeg om alles daarna te voet te doen.
