Salerno is wat mij betreft een van de mooiste plekjes van Zuid-Italië. De havenstad aan het begin van de Amalfikust trekt minder toeristen dan Napels of Positano, maar heeft eigenlijk net zoveel te bieden: een prachtig oud centrum met middeleeuwse kathedralen én nog niet het massatoerisme zoals je dat in Positano en Amalfi hebt. Wat Salerno zo fijn maakt, is dat je hier echt tussen de locals loopt. Op de boulevard flaneren Italiaanse families met kinderwagens, kinderen spelen op de pleinen en het is nog verrassend voordelig. In de zomer van 2024 reisden wij langs de Amalfikust en in deze blog vind je mijn tips voor Salerno!
Welk hotspots mag jij niet missen?
- Mooiste uitzicht: Klim naar het Castello di Arechi voor een panorama over de hele Golf van Salerno, of ga voor het allermooiste uitzicht naar de top van de Monte San Liberatore.
- Lokale sfeer: Dwaal door de smalle straatjes van het Centro Storico, flaneer op zondagmiddag over de Lungomare Trieste tussen de families en straatartiesten, en haal na de lunch gebak bij Dolceria Pantaleone!
- Verrassende verhalen: De Duomo di San Matteo heeft een paus in ballingschap, leeuwen die tot leven kwamen én deuren vol geheimschrift. De Archi dei Diavoli zijn volgens de legende in één nacht gebouwd met hulp van de Duivel.
- Streetart & cultuur: Bezoek zeker de Fornelle-wijk, waar verwaarloosde gevels zijn omgetoverd tot muurschilderingen en gedichten. De Scalinata dei Mutilati is een kleurrijke trappartij van Alice Pasquini. Ook bijzonder: het drie verdiepingen hoge portret van arts Trotula de Ruggiero door Jorit Agoch bij het Vinciprova Park.
- Duomo di San Matteo
- Castello di Arechi
- Giardino della Minerva
- Archi dei Diavoli
- Centro Storico en de Longobardische kerk
- Streetart: Fornelle-wijk en Scalinata dei Mutilati
- Lungomare Trieste en Piazza della Libertà
- Stazione Marittima van Zaha Hadid
- Dolceria Pantaleone
- Monte San Liberatore
- FAQ: veelgestelde vragen
Bekijk populaire hotels in Italië
Bekijk ook de leukste kleinschalige accommodaties in Campania! En bekijk hier de leukste plekjes van Sorrento, dat andere leuke stadje aan de Amalfikust.
Duomo di San Matteo
De middeleeuwse kathedraal van Salerno is het kloppende hart van de stad – en ze is niet over het hoofd te zien. De 56 meter hoge klokkentoren in Arabisch-Normandische stijl steekt boven vrijwel elk dak uit. Buiten vallen de bronzen deuren meteen op: gegoten in 1099 in Constantinopel en versierd met bijbelse taferelen. Twee stenen leeuwen bewaken de ingang; de legende zegt dat ze tot leven kwamen bij een Saraceense aanval. Binnen vind je mozaïeken, fresco’s en het graf van Paus Gregorius VII, die hier in 1085 in ballingschap stierf. De absolute highlight is de crypte: een barok vertrek met kleurige fresco’s, mozaïekvloeren als een legpuzzel en de relikwieën van Sint Mattheus zelf.
Castello di Arechi
Hoog boven Salerno, op zo’n driehonderd meter boven zeeniveau, ligt dit middeleeuwse kasteel. Het werd vernoemd naar de Longobardische hertog Arechi II, die het in de 8e eeuw liet bouwen als onderdeel van een driehoekig verdedigingssysteem rondom de stad. Later voegden de Noormannen er een extra uitkijktoren aan toe. Vandaag de dag geniet je er van een spectaculair panorama over de Golf van Salerno én de Amalfikust richting Vietri sul Mare. In het kleine museum vind je opgravingen van keramiek, glaswerk, metalen voorwerpen en munten. Je kunt er met de bus naartoe (rijdt maar een paar keer per dag), maar de wandeling omhoog via il Sentiero del Principe is eigenlijk veel leuker.
Giardino della Minerva
Midden in het historisch centrum verschuilt zich een botanische tuin op vijf terrassen. De Giardino della Minerva dateert uit de 14e eeuw en diende als leeromgeving voor studenten van de Scuola Medica Salernitana, de oudste medische universiteit van Europa. De terrassen zijn verbonden via een lange trap die deels over de oude stadsmuren loopt. Op elk niveau staat uitleg over de planten en hun medicinale gebruik – sommige soorten zijn vandaag de dag zeldzaam. Bovenaan heb je een mooi uitzicht over de daken van de stad en het water. Na afloop zit je heerlijk bij theesalon The Garden met een drankje gemaakt van planten uit de tuin zelf.
Archi dei Diavoli
Verstopt in het centrum staat een middeleeuws aquaduct dat de locals de Duivelsbogen noemen. De naam komt van alchemist Pietro Barliaro, die het – volgens de legende – in één nacht liet bouwen met hulp van de Duivel om de stad weer van water te voorzien. Wat wél klopt: het aquaduct overleefde onbeschadigd alle bombardementen uit de Tweede Wereldoorlog én de zware aardbeving van 1980, wat de mythes alleen maar groter maakt. Een andere legende koppelt de bogen aan de oprichting van de Scuola Medica Salernitana: vier reizigers – een Griek, een Arabier, een Jood en een Latijn – zochten beschutting onder de bogen en raakten zo in gesprek over geneeskunde. Echt een plek om even bij stil te staan.
Centro Storico en de Longobardische kerk
De smalle straatjes van het Centro Storico zijn waanzinnig om doorheen te dwalen. Overal kom je langs eeuwenoude kerken, gezellige barretjes en kleine restaurantjes. Palazzo Ruggi d’Aragona uit de 16e eeuw is het bekijken waard: door het hekwerk zie je een marmeren trap in Vanvitelliaanse stijl en een nis met een rococofontein van Neptunus die pas in de jaren dertig werd toegevoegd. Een echte aanrader is ook San Pietro a Corte, de enige plek in Salerno met overblijfselen van Longobardische architectuur. Vijf meter onder straatniveau liggen de funderingen van Romeinse thermen én recent werd er een prachtige mozaïekvloer blootgelegd. Als de toegangspoort openstaat: gewoon naar binnen.
Streetart: Fornelle-wijk en Scalinata dei Mutilati
Salerno staat ook bekend om haar streetart. In de Rione delle Fornelle zijn de gevels volgeschilderd met muurschilderingen en gedichten van de lokale dichter Alfonso Gatto. Het project gaf een jarenlang verwaarloosde wijk een compleet nieuw imago. Ook de Scalinata dei Mutilati is het zoeken waard: een kleurrijke trappartij dicht bij de hoofdstraat, beschilderd door Alice Pasquini (herkenbaar aan haar vrouwelijke figuren) en de lokale artiest GreenPino. Bij het Vinciprova Park, vlak bij het treinstation, staat een enorm portret van de 11e-eeuwse arts Trotula de Ruggiero door de Napolitaans-Nederlandse kunstenaar Jorit Agoch – drie verdiepingen hoog en echt indrukwekkend.
Lungomare Trieste en Piazza della Libertà
De boulevard van Salerno is de favoriete plek van de locals. Op zondagmiddag stikt het hier van de Italiaanse families, kinderwagens, ballonverkopers en straatartiesten. De Lungomare Trieste is meer dan een kilometer lang, omzoomd met palmbomen en heeft drie rijstroken voor voetgangers. Op de buitenste laan zie je nog de oude tramrails waarmee vroeger goederen van de haven naar het station werden vervoerd. Aan het einde van de boulevard ligt het Piazza della Libertà: een groot plein met bestrating geïnspireerd op Normandische patronen, bloemblaadjes in groen marmer en details in Nero Zimbabwe-graniet. Het plein werd pas in 2021 geopend na een bouwproces van twaalf jaar. Bij zonsondergang is het hier genieten.
Stazione Marittima van Zaha Hadid
Vlak bij de boulevard staat een gebouw dat meteen opvalt: de Stazione Marittima, ontworpen door de wereldberoemde architecte Zaha Hadid. De cruiseterminal bestaat uit golvende vormen die verwijzen naar de overgang van bergen naar zee. Het ontwerpteam omschreef het zelf als een oester: hard aan de buitenkant, vloeiend vanbinnen. Hadid overleed vlak voor de officiële opening. Je hoeft helemaal niet op een cruise te stappen om hier te kijken: liefhebbers van architectuur lopen gewoon de terminal in voor een vrije blik op het gebouw én een mooi panorama over de stad en de Amalfikust. De terminal wordt ook gebruikt voor conferenties en tentoonstellingen.
Dolceria Pantaleone
Op zondag is het in Salerno een eeuwenoud ritueel: na de lunch ga je gebak halen bij Pantaleone. De banketbakkerij bestaat al meer dan 150 jaar – Mario Pantaleone opende de zaak in 1868 – en is inmiddels over de hele wereld bekend. Het bekendste gebak is de scazzetta: een ronde, felrode taart van pan di spagna, room, wilde aardbeien en rood glazuur. De naam komt uit het dialect voor de ronde kardinaalshoed. Je hoeft geen hele taart te bestellen: Pantaleone verkoopt ook miniversies, zodat je meerdere lekkernijen kunt proberen. Vlak hierna een gelato scoren bij Bar Nettuno is ook een aanrader – hun nocciotella (hazelnoot en Nutella) op een verse brioche is het beste van de stad.
Monte San Liberatore
Voor het allermooiste uitzicht over Salerno trek je de wandelschoenen aan en klim je de Monte San Liberatore op. De route begint in het historisch centrum bij de Via Giuseppe Paesano en gaat over in de Via delle Valle – een pad alleen voor wandelaars. De klim is best pittig, maar het pad is goed onderhouden en duidelijk aangegeven. Eenmaal boven, bij het grote kruis op de top, kijk je uit over de Golf van Salerno, het eerste deel van de Amalfikust met Vietri sul Mare én het groene binnenland richting Cava de’ Tirreni. Het kasteel van Arechi is ook goed zichtbaar. Op een heldere dag is het uitzicht ronduit spectaculair – en je deelt het met nauwelijks andere toeristen.
Bekijk andere blogs over vakantie in Italië
FAQ: veelgestelde vragen
Nee, toegang kost tussen de €5 en €10. Er zijn ook combitickets waarmee je meerdere kerken en musea in de stad bezoekt voor één prijs. De crypte zit bij het ticket inbegrepen – en dat is precies het deel dat je niet wilt overslaan.
Met bus 19 vanuit het centrum, maar let op: die rijdt maar een paar keer per dag heen én terug. Check het schema goed voor je gaat, want anders sta je boven te wachten zonder optie naar beneden. Liever lopen? De wandelroute Il Sentiero del Principe start vlak bij de Duomo en is eigenlijk de leukste manier om er te komen.
Op zondagmiddag is het er op z’n Italiaans gezelligst: families, kinderwagens, ijsjes, ballonnen en straatartiesten. Doordeweeks is het rustiger maar zeker niet saai. Bij zonsondergang is het Piazza della Libertà aan het einde van de boulevard het mooiste – dan kleurt het licht over de daken en het water.
Elke dag behalve maandag. De toegang kost maar een paar euro en dat is het absoluut waard. Na je bezoek kun je bij theesalon The Garden in de tuin zitten met een kruidendrankje – gemaakt van planten die je net hebt gezien.
Ja, gewoon naar binnen lopen kan. Er is geen entreeprijs en je hoeft geen ticket te hebben. Je krijgt zo een goed beeld van Hadid’s golvende architectuur én je staat ineens met een panoramisch uitzicht over de stad en de Amalfikust. De terminal wordt ook gebruikt voor tentoonstellingen, dus er is soms extra te zien.
